نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• سپیده جوادی مقدم چیرانی ¹
• حسین صادقی ²
• سجاد فرجی دیزجی ³

¹ کارشناسی ارشد گروه اقتصادانرژی، دانشکده اقتصاد و مدیریت، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایران

² دانشگاه تربیت مدرس

³ دانشیار دانشگاه تربیت مدرس

چکیده

چکیده

اعمال تحریم‌های اقتصادی علیه ایران در دهه‌های اخیر روندی صعودی داشته و غیر از بخش بانکی و نفت، بخش محیط زیست را نیز به شدت تهدید می‌کند. به طور کلی، تحریم از چند جنبه بر محیط زیست اثرگذار است. محدودیت در جریان‌های مالی، انتقال تکنولوژی و دانش فنی، فشار بر بودجۀ دولت، فشار بر محیط زیست برای تأمین کالاهای اساسی و موارد دیگر از جمله مسائلی است که در اثر تحریم موجب فشار بر محیط زیست و جلوگیری از روند توسعۀ پایدار در ایران شده است. پژوهش حاضر، از روش "تعادل عمومی محاسبه‌پذیر" استفاده کرده و به لحاظ هدف، کاربردی و توسعه‌ای و از حیث ماهیت مبتنی بر رویکرد توصیفی-تحلیلی است. مدل پژوهش با توجه به ویژگی‌های اقتصاد ایران و متناسب با هدف پژوهش بر پایه مدل استاندارد لافگرن طراحی و هشت سناریو بر مدل پژوهش اعمال شده است. با توجه به نتایج حاصل، اگر هدف دولت، "کاهش کسری بودجه به همراه کاهش فشار بر محیط زیست" باشد، بهترین گزینه، افزایش نرخ مالیات‌هاست. اگر هدف دولت "کاهش آلودگی به همراه افزایش رشد و توسعه اقتصادی" باشد ولی کسری بودجه را مدنظر نداشته باشد، افزایش مشوق "تحقیق و توسعه" توصیه می‌شود. اگر چنانچه هدف دولت "رشد و توسعه در بلندمدت و افزایش قدرت رقابت در جامعه تجاری، به منظور مقاومت بیشتر در برابر تحریم" باشد سناریو افزایش کارایی تحقیق و توسعه در کل اقتصاد توصیه می‌شود. نتایج حاصل، حاکی از آن است که، تقویت بخش تحقیق و توسعه در بخش‌های مختلف اقتصادی به میزان قابل توجه‌ای دارای اهمیت خواهد بود

کلیدواژه‌ها

• تحریم
• محیط‌زیست
• توسعه‌پایدار
• داده-ستانده
• روش تعادل عمومی محاسبه‌پذیر

موضوعات

• سیاستگذاری‌های اقتصادی و مالی در حوزه‌های فوق‌الذکر در سطوح ملی، منطقه‌ای و جهانی