نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری رشته علوم اقتصادی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 دانشیار دانشکده اقتصاد و علوم سیاسی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

10.22054/jiee.2022.69430.1947

چکیده

مطالعه جایگاه ایران در شبکه تجارت بین‌المللی گاز طبیعی نشان می‌دهد که به‌رغم آن که ایران دومین کشور دارنده منابع گاز طبیعی جهان است و موقعیت ویژه‌ای نیز در ترانزیت گاز طبیعی داراست ولی بازیگر مهمی در شبکه تجارت بین‌المللی گاز طبیعی بشمار نمی‌آید. یکی از مسائل مهم برای گسترش تجارت بین‌المللی گاز، بررسی امکان صادرات گاز طبیعی ایران در آینده پیش‌رو است. مطالعه حاضر تلاش دارد تا با برآورد و شبیه سازی یک الگوی اقتصادسنجی شامل متغیرهای اقتصاد کلان و انرژی، چشم انداز تقاضای داخلی و تراز گاز طبیعی در شرایط مختلف اقتصاد کلان ایران را تحلیل و توان صادرات گاز طبیعی را امکان سنجی کند. نتایج شبیه‌سازی نشان می‌دهد اولاً در تداوم سیاستهای موجود، روند نامطلوب بهره وری کل عوامل تولید در سطح اقتصاد کلان و ناکارایی اقتصادی در مصرف انرژی ادامه خواهد داشت. ثانیاً، اصلاحات اقتصادی در جهت افزایش رشد اقتصادی، بدون توجه به اصلاحات بخش انرژی، منجر به منفی شدن تراز گاز طبیعی خواهد شد. ثالثاً، برای کاهش شدت انرژی فقط نمی‌توان به اصلاح قیمتی تاکید داشت بلکه باید عوامل غیرقیمتی همچون بهبود فناوری به منظور افزایش کارایی انرژی مورد توجه قرار گیرد. بنابراین، سیاست‌های اصلاحی در شرایط اقتصاد کلان و بخش انرژی کشور، به منظور صرفه جویی در مصرف گاز طبیعی، از طریق ترکیب سیاست‌های قیمتی و غیرقیمتی، به منظور امکان صادرات گاز طبیعی و ورود کشور به تجارت بین المللی گاز در افق پیش‌رو ضروری است. بعلاوه انجام سرمایه‌گذاری‌های لازم برای استفاده از عرضه بالقوه گاز طبیعی دارای اهمیت است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات

عنوان مقاله [English]

Feasibility Study of Iran's Natural Gas Exports (2022-2032) based on Simulation of a Macro-Energy Econometric Model

نویسندگان [English]

  • Sahar Dashtban Farooji 1
  • Hassan Dargahi 2

1 Ph.D. Student, Faculty of Economics and Political Sciences, Shahid Beheshti University

2 Associate Professor of Economics, Faculty of Economics and Political Sciences, Shahid Beheshti University

چکیده [English]

The study of Iran's position in the international trade network of natural gas shows that although Iran is the second country with natural gas resources in the world and has a special position in the transit of natural gas, it is not an important player in the international trade network of natural gas. One of the most important issues for the development of international gas trade is to examine the possibility of exporting Iran's natural gas in the near future. The present study tries to estimate and simulate an econometric model including macroeconomic and energy variables, analyze the outlook of domestic demand and balance of natural gas in different conditions of Iran's macroeconomics and assess the feasibility of exporting natural gas. The simulation of different scenarios for the period 2022-2032 show three findings. Firstly, continuing the current policies result the undesirable trend of the TFP in macroeconomic level and economic inefficiency in the energy sector. Secondly, macroeconomic policy reforms in order to rise the economic growth result the negative natural gas balance. Thirdly, for reduction of energy intensive, the energy price reform is not sufficient policy and emphasis to the non-price factors towards technical progress in order to rise the energy efficiency is important. In addition, making an investment decision for infrastructure development of potential natural gas supply is important as a necessary condition.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Natural Gas Exports
  • Natural Gas Supply and Demand
  • Energy Efficiency
  • Iran&rsquo؛ s economy