پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران

تحلیل تعامل پویای نااطمینانی سیاست‌گذاری اقتصادی و بازار کالاهای انرژی: علیت گرنجری متغیر در زمان

مقالات آماده انتشار

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

غزاله خانزاده کنزق 1
سیاب ممی پور 2
مهدی قائمی اصل 3
حسین حافظی 4

1 کارشناس ارشد اقتصاد انرژی، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

2 دانشیار گروه آموزشی اقتصاد انرژی و منابع دانشکده اقتصاد دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

3 دانشیار گروه آموزشی اقتصاد و بانکداری اسلامی دانشکده اقتصاد دانشگاه خوارزمی،تهران،ایران

4 دانشجو دکتری، دانشکده اقتصاد، دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران

https://doi.org/10.22054/jiee.2025.84855.2140
چکیده
دنیای واقعی مملو از نااطمینانی اقتصادی است که موجب افزایش ریسک در تصمیم‌گیری عوامل اقتصادی و تأثیرگذاری بر رفتار آن‌ها می‌شود. یکی از مهم‌ترین پیامدهای این نااطمینانی، نوسانات شدید در متغیرهای کلیدی اقتصادی مانند قیمت کالاهای انرژی است. هر یک از این کالاها ویژگی‌های خاص خود را دارند که بر رفتار قیمتی آن‌ها اثر گذاشته و باعث نوسانات قیمتی و بی‌ثباتی اقتصادی می‌شوند.

بر این اساس، مطالعه حاضر به بررسی تعامل پویا بین نااطمینانی سیاست اقتصادی جهانی (GEPU) و قیمت کالاهای انرژی با استفاده از آزمون علیت گرنجری پویا در چارچوب مدل LA-VAR می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که رابطه بین نااطمینانی سیاست‌گذاری اقتصادی و تغییرات قیمت کالاهای انرژی (نفت برنت، گاز طبیعی و زغال‌سنگ) بسته به بحران‌های مختلف، متفاوت است. تا پیش از بحران مالی ۲۰۰۸، GEPU تأثیر معناداری بر تغییرات قیمت نفت داشت، اما پس از این بحران، این رابطه یا معکوس شده یا دیگر معنادار نبوده است.

همچنین، نتایج حاکی از آن است که در بحران مالی ۲۰۰۸ و پاندمی کرونا، که قیمت کالاهای انرژی به ترتیب بالاترین و پایین‌ترین مقدار خود را تجربه کردند، تغییرات قیمت این کالاها منجر به افزایش GEPU شده است. در بحران مالی ۲۰۰۸، رابطه علی از قیمت کالاهای انرژی به GEPU برقرار بوده، درحالی‌که در دوران پاندمی کرونا این رابطه از قیمت نفت خام برنت به GEPU مشاهده شده است.

کلیدواژه‌ها

نا‌اطمینانی سیاست‌ اقتصادی
قیمت کالاهای انرژی
علیت گرانجر متغیر در زمان
مدل LA-VAR
موضوعات
پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران

مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از 16 مهر 1404

  • تاریخ دریافت 19 فروردین 1404
  • تاریخ بازنگری 14 مهر 1404
  • تاریخ پذیرش 16 مهر 1404
  • تاریخ اولین انتشار 16 مهر 1404
  • تاریخ انتشار 16 مهر 1404

صفحه اصلی

اعضای هیات تحریریه

راهنمای نویسندگان

ارسال مقاله

داوران

تماس با ما