نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری دانشکده اقتصاد و معارف اسلامی، دانشگاه امام صادق (ع)

2 عضو هیئت علمی دانشکده اقتصاد و معارف اسلامی، دانشگاه امام صادق (ع)

چکیده

در این مقاله نرخ بازگشت سرمایه و عوامل ریسکی که شرکت­های بین المللی، در قراردادهای نفتی IPC با آن مواجه می­شوند، بررسی شده و به طور خاص برای قرارداد میدان دارخوین مدلسازی شده است. بدین منظور مهم­ترین عوامل ریسکی که می­تواند منجر به کاهش نرخ بازده پیمانکار در این قراردادها شود، نظیر قیمت نفت، سطح تولید، هزینه­های سرمایه­ای، هزینه­های عملیاتی و دستمزد (پاداش) مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج تحلیل حساسیت جریان نقدی قراردادهای IPC نشان داد تاثیر این عوامل بر نرخ بازده پیمانکار در قراردادهای IPC در مقایسه با قراردادهای بیع متقابل چندان قابل توجه نیست. مهم­ترین عامل ریسکی در قراردادهای بیع متقابل هزینه­های سرمایه ای است که به مقدار زیادی نرخ بازده پیمانکار را متأثر می­کند ولی در این قراردادها این ریسک به دلیل جبران هزینه اضافی توسط دولت تا حد قابل توجهی کاهش یافته است. به طور کلی با توجه به نتایج به دست آمده می­توان گفت در قراردادهای IPC نسبت به قراردادهای بیع متقابل نرخ بازده پیمانکار چندان تحت تاثیر عوامل ریسکی بررسی شده، نیست و در نتیجه ریسک شرکت بین المللی نفتی در این قراردادها کاهش یافته است.

کلیدواژه‌ها

حسن تاش، سیدغلامحسین و صبحی، ثمین (1388)، بررسی اثر نوسان قیمت نفت خام بر دریافتی طرفین قراردادهای نفتی (یک مطالعه موردی) ، فصلنامه مطالعات‌ اقتصاد انرژی،‌ دوره 6، شماره 22 ، صص 119-165.
صاحب هنر، حامد، طاهری فرد، علی، مریدی، فاضل و مهدوی، روح‌اله (1396)، ارزیابی مالی-اقتصاد قراردادهای جدید نفتی ایران: مطالعه موردی فاز سوم میدان دارخوین، فصلنامه تحقیقات مدلسازی اقتصادی، شماره 28، صص 73-35.
ﻃﺎﻫﺮی ﻓﺮد، ﻋﻠﯽ و ﺳﻠﯿﻤﯽﻓﺮ، ﻣﺼﻄﻔﯽ (1393)، بررﺳﯽ ﺗﻮزﯾﻊ رﯾﺴﮏ در ﻧﺴﻞﻫﺎی اول، دوم و ﺳﻮم ﻗﺮاردادﻫﺎی ﺑﯿﻊﻣﺘﻘﺎﺑﻞ ﺗﻮﺳﻌﻪ، ﻓﺼﻠﻨﺎﻣﻪ اﻗﺘﺼﺎد اﻧﺮژی اﯾﺮان، ﺳﺎل دوم، ﺷﻤﺎره 9، صص 151- 174
ﺳﻼﻣﻲ، اﻣﻴﺮﺑﻬﺪاد (1389)، ﻣﺮوری ﺑﺮ روش ﺷﺒﻴﻪ‌ﺳﺎزی ﻣﻮﻧﺖ ﻛﺎرﻟﻮ، ﭘﮋوﻫﺸﻨﺎﻣﻪ اﻗﺘﺼﺎدی، دوره 3، ﺷﻤﺎره 8، صص 138 -117.
منظور، داوود، کهن هوش نژاد، روح الله و امانی، مسعود (1395)، ارزیابی مالی قراردادهای منتخب بیع متقابل نفتی و مقایسه آن با قراردادهای مشارکت در تولید، پژوهشنامه اقتصاد انرژی ایران، شماره 18، صص 179-217.
Farimani F.M., Mu X. and Taherifard A. (2017) The Distortionary Effect of Petroleum Production Sharing Contract: A Theoretical Assessment. In: Dörner K., Ljubic I., Pflug G., Tragler G. (eds) Operations Research Proceedings 2015. Operations Research Proceedings (GOR (Gesellschaft für Operations Research e.V.)). Springer, Cham.
Ghandi, Abbas and Cynthia Lin Lawell (2017), On the Rate of Return and Risk Factors to International Oil Companies in Iran's Buy-Back Service Contracts”, Energy Policy, Vol. 103, pp. 16–29
Hayashi, et al., (2010), Risk Mitigation in Petroleum Field Development by Modular Implantation, Journal of Petroleum Science and Engineering, Vol.75, Issue.1-2, pp. 105-113.
Kerzner.H (2003), Project Management, 8th edition, Wiley, pp. 675-681.
Macmillan F., (2000), Risk Uncertainty and Investment Decision-Making in the Upstream Oil and Gas Industry, Ph.D. Thesis, University of Aberdeen