تحلیل اثر رانت منابع طبیعی و کیفیت حکمرانی بر شدت انرژی در کشورهای صادرکننده سوخت

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استاد تمام و عضو هیئت علمی دانشگاه مازندران

2 دانشجوی کارشناسی ارشد، دانشگاه مازندران

چکیده

هدف از پژوهش حاضر، آزمون دو فرضیه در ارتباط با اهمیت تعامل میان رانت منابع طبیعی و کیفیت حکمرانی در تعیین شدت انرژی می‌باشد. بر اساس فرضیه اول تحقیق حاضر، رانت منابع طبیعی(کیفیت حکمرانی) بطور مستقل شدت انرژی را افزایش(کاهش) می‌دهد در‌حالی که بر اساس فرضیه دوم، شدت انرژی متاثر از تعامل رانت منابع طبیعی و کیفیت حکمرانی می باشد، به طوری‌که اثر نهایی رانت منابع و کیفیت حکمرانی بر شدت انرژی، با وجود اثرات تعاملی، می‌تواند تقویت یا تضعیف گردد. فرضیه‌های تحقیق برای 58کشور صادرکننده سوخت به روش گشتاورهای تعمیم یافته طی دوره 2015-1998 آزمون شده‌است. نتایج نشانگر تایید فرضیه‌های پژوهش و نقش تعیین‌کننده کیفیت حکمرانی بر اثرگذاری رانت منابع بر شدت انرژی می‌باشد. نتایج پژوهش نشان می‌دهدکه اثرات رانت منابع طبیعی و کیفیت حکمرانی، به صورت مستقل بر شدت انرژی، به ترتیب مثبت و منفی است. همچنین بر اساس اثر تعاملی، اثر افزایشی رانت منابع بر شدت انرژی با وجود کیفیت حکمرانی تضعیف شده و کاهش می‌یابد و اثر کیفیت حکمرانی بر شدت انرژی با وجود رانت منابع طبیعی همچنان منفی بوده و حتی در تعامل با رانت منابع طبیعی می‌تواند تقویت گردد که بیانگر نقش اساسی کیفیت حکمرانی در شدت انرژی می‌باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The Impact of Natural Resource Rent and Governance Quality on Energy Intensity in Fuel Exporting Countries

نویسندگان [English]

  • Saeed Rasekhi 1
  • Roya Saedi 2
1 Professor of Mazandaran University
2 Master Student of Economics, Mazandaran University
چکیده [English]

The purpose of the present study is to examine two hypotheses implying the importance of the resource rent and the governance quality interactive effect on determining energy intensity. Based on the first hypothesis, the resource rent (governance quality) independently increases (decreases) the energy intensity, while according to the second one, the energy intensity is affected by the interaction of the two mentioned factors and in this line, the final effect of the resource rent and the governance quality on the energy intensity may be strengthened or weakened. These hypotheses have been tested by employing GMM for 58 fuel exporting countries including Iran during the time period 1998-2015. The results confirm the hypotheses and verify the vital role of the governance quality in affecting the rent on the energy intensity. The findings of this paper indicate that the independent impact of the resource rent and the governance quality on the energy intensity is positive and negative, respectively. Furthermore, based on the interactive effect, the positive impact of the resource rent becomes weaker while improving the governance quality. On the other hand, the effect of the governance quality on the energy intensity is negative even in the presence of the resource rent that shows the essential role of this factor in determining of the energy intensity.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Governance Quality
  • Energy Intensity
  • Rent Seeking
  • Fuel Exporting Countries

ابراهیمی، محسن؛ سالاریان، محمد وحاجی میرزایی، سیدمحمدعلی(1378)، «بررسی مکانیسم­های اثرگذاری درآمدهای نفتی بر رشد اقتصادی کشورهای صادرکننده نفت ازدیدگاه بلای منابع طبیعی، فصلنامه مطالعات اقتصادانرژی، دوره 5، شماره16، صص131-156.

بهبودی، داوود ؛ اصلانی نیا، مهین و سجودی ، سکینه (1389)، «تجزیه شدت انرژی و بررسی عوامل موثر بر آن در اقتصاد ایران»، فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی، دوره 7، شماره26، صص105-130.

حسن تاش، سید غلامحسین، نادریان، محمد امین(1387)، «ارزیابی پتانسیل‌ها و مزایای کاهش شدت انرژی در کشورهای عضو اوپک»، فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی، دوره 5 ، شماره 16 ،صص 157-184.

درگاهی،حسن(1387)، «رونق نفتی وچالش‌های توسعةاقتصادی (باتأکیدبرساختارتجارت وکاهش رقابت‌پذیری اقتصادایران)»،تحقیقات اقتصادی،دوره 43،شماره84،صص71 -92.

شهبازی،کیومرث، صمدحکمتی، فرید و رضایی، هادی(1394)، «بررسی اندازه دولت و حکمرانی خوب برشدت مصرف انرژی: مطالعه موردی کشورهای اوپک»، فصلنامه نظریه‌های کاربردی اقتصاد، دوره2،شماره4، صص 23-48.

فطرس،محمد حسن و قربان سرشت، مرتضی(1391) ،« اثر رشد شهرنشینی بر مصرف انرژی و انتشار دی اکسید کربن: مقایسه سه نظریه»، فصلنامه مطالعات اقتصاد انرژی، دوره9، شماره 35، صص147-168

Arrelano, M., and Bond S. (1991). Some Tests of Specification in Panel Data: Monte Carlo Evidence and an Application to Employment Equations, Review of Economics and Statistics, Vol. 58, No. 2, pp. 277-297.

Bashmakov, I.(2009), Russian Energy Efficiency Potential. Scale, Costs, and Benefits, Problems of Economic Transition, Vol. 52. No. 1, pp. 54–75.

Bhattacharyya, S. C. (2011), Energy Economic: Concepts, Issues, Markets and Governance, Springer-Verlag London, UK.

Burakov D. (2015), Energy Efficiency in Rent Seeking Economies: Is Credit Capable of Breaking the Energy Curse?, International Joournal of Economics and Policy,Vol.5, No.3, pp.677-685.

Burakov, D. (2016), Elasticity of Energy Intensity on a Regional Scale: An Empirical Study of International Trade Channel, International Journal of Energy Economics and Policy, Vol. 6, No. 1, pp. 65-75.

Corden, W. M. (1984), Booming Sector and Dutch Disease Economics: Survey and Consolidation", Oxford Economic Papers, Vol 36, No 3, pp. 359-380.

Ebeke, Ch., Omgba, L.D., and Laajaj, R. (2015), Oil, Governance and the (Mis) Allocation of Talents in Developing Countries, Journal of Development Economics, Vol. 114, pp. 126-141.

Farzanegan, M.R., and Markwardt, G. (2009), The Effects of Oil Price Shocks on the Iranian Economy, Energy Economics, Vol. 31, No. 1, pp. 134-151.

Fontaine, G.(2011), The Effects of Governance Modes on the Energy Matrix of Andean Countries, Energy Policy, Vol. 39, No. 5, pp. 2888-2898.

Fredriksson, P.G., Vollebergh, H.R.J., and Dijkgraaf, E. (2004). Corruption and Energy Efficiency in OECD Countries: Theory and Evidence, Journal of Environmental Economics and Management, Vol. 47, No. 2, pp. 207-231.

Gylfason, T. (1999), Exports, Inflation, and Growth, World Development, Vol. 27, No. 6, pp. 1031-1057.

Gylfason, T. (2001), Natural Resources, Education and Economic Development, European Economic Review, Vol. 45, No. (4-6), pp. 847-859.

Helm, D. (2010), Government Failure, Rent-Seeking, and Capture: the Design of Climate Change Policy, Oxford Review of Economic Policy, Vol. 26, No.2, pp. 182-196.

Isham, J., Woolcock, M., Pritchett, L., and Busby, G. (2005), The Varieties of Resource Experience: Natural Resource Export Structures and the Political Economy of Economic Growth, World Bank Economic Review, Vol.19, No.2, pp.141-174.

Jimenez, R., and Mercado, J. (2014), Energy Intensity: A Decomposition and Counterfactual Exercise for Latin American Countries, Energy Economics, Vol.42, pp.161-171.

Jones  D.W. (1991). "How Urbanization Affects Energy -Use in Developing Countries",EnergyPolicy,Vol. 19, No. 7,pp. 621-630.

Khan  M.H., and Jamo K.S.(2000). Rents, Efficiency and Growth. In Khan .M.H. and Jomo K. S.(eds). Rents, Rent-Seeking and Economic Development: Theory and Evidence in Asia.- Cambridge. Cambridge University Press.

Kolstad, I. (2009), The Resource Curse: Which Institutions Matter?, Applied Economics Letters, Vol. 16, No. 4, pp. 439-442.

Lockwood, M .(2015), Fossil Fuel Subsidy Reform, Rent Management and Political Fragmentation in Developing Countries, New Political Economy, Vol. 20, No.4, PP. 475-494.

Luciani, G.(1987). Allocation vs Production States: A Theoretical Framework in Beblawi and Luciani (Eds), The Rentier State, London: Croom Helm, pp. 63-82.

Lutzenhiser, L., and Biggart, N.W. (2001), Market Structure and Energy Efficiency: the Case of New Commercial Buildings, a Report to the California Institute for Energy Efficiency.

Mäkinen, H. (2010), Energy efficiency –a new energy resource for Russia?, Electronic Publications of Pan-European Institute.

Mehlum, H., Moene, K., and Torvik, R. (2006). Institutions and the Resource Curse, The Economic Journal, Vol. 116, No. 508, pp. 1-20.

Mehrara, M. (2007), Energy Consumption and Economic Growth: The Case of Oil Exporting Countries, Energy Policy, Vol. 35, No. 5, pp. 2939-2945.

Murshed, S.M. (2004), When Does Natural Resource Abundance Lead to a Resource Curse?, International Institute for Environment and Development, Environmental Economics Programme, Discussion Papers 24137.

O.Adetutu, M. (2014), Energy Efficiency and Capital-Energy Substitutability: Evidence from Four OPEC Countries, Applied Energy, Vol. 119, pp. 363-370.

Papadogonas, T., Mylonakis, J., and Georgopoulos, D. (2007), Energy Consumption and Firm Characteristics in the Hellenic Manufacturing Sector, International Journal of Energy Technology and Policy, Vol. 5, No. 1, pp. 89-96.

Paytakhti Oskooe, S.A., and Tabaghchi, Akbari L. (2014), Foreign Trade, Population and Energy Consumption: Evidence from Selected Oil Producing Countries, European Online Journal of Natural and Social Sciences, Vol. 3, No. 4, pp. 1099-1108.

Pesaran M. H. (2007), a Simple Panel Unit Root Test in the Presence of Cross-Section Dependence, Journal of Applied Econometrics, Vol. 22, Issue. 2, pp.265-312.

Pesaran, M. H. (2004), General Diagnostic Tests for Cross Section Dependence in Panels, Cambridge Working Papers in Economics,No. 0435, Faculty of Economics, University of Cambridge.

Polterovich, V., Popov, V., and Tonis, A . (2010), Resource Abundance: a Curse or Blessing?, Working Paper No. 93. United Nations, Department of Economics and Social Affairs ( DESA).

Sadorsky P. (2013), Do Urbanization And Industrialization Affect Energy Intensity In Developing Countries?, Energy Economics, Vol. 37, pp. 52-59.

Shleifer A., and Vishny R.W. (1993)."Corruption", Quarterly Journal of Economics ,Vol. 108 ,No. 3, PP. 599-617.

Subrahmanya, M.H. (2006), Labour Productivity, Energy Intensity and Economic Performance in Small Enterprises: a Study of Brick Enterprises Cluster in India, Energy Conversion and Management, Vol. 47, No. 6, pp. 763-777.

Tsani, S. (2013), Natural Resources, Governance and Institutional Quality: The Role of Resource Funds, Resources Policy, Vol. 38, No. 2, PP. 181–195.

Xiang Z. Zh. (2003), Why Did the Energy Intensity Fall in China’s Industrial Sector in the 1990: The Relative Importance of Structural Change and Intensity Change, Energy Economics, Vol. 25, No. 6, PP. 625–638.

Yang C.L. (1998), Rent Seeking, Technology Commitment, and Economic Development, Journal of Institutional and Theoretical Economics, Vol. 154, No. 4, pp. 640-640.